Günlük bülten ·
Aracıya ödediğin komisyon artık pazarlık konusu
Otelcinin Booking'e ödediği komisyon yıllarca tartışılmazdı, çünkü sözleşme kendi sitende daha ucuz fiyat vermeni yasaklıyordu. O yasak Avrupa'da kalktı. Bugünün üç haberi aynı kapıya çıkıyor: seninle müşterin arasındaki aracının elindeki kozlar teker teker alınıyor, ama aracıdan gelen iş payı artmaya devam ediyor. İkisi birden doğru.
Kurucu, BLN Global · · 3 haber
Kısa cevap
Avrupa Adalet Divanı 2024'te fiyat eşitliği maddelerinin rekabet hukukuna göre ayrıca incelenmesi gerektiğine hükmetti, Booking de aynı yılın aralığında Avrupa Ekonomik Alanı'nda bütün eşitlik şartlarını kaldırdı. Yani 2010'dan beri ilk kez bir otel kendi sitesinde Booking'ten ucuz fiyat verebiliyor ve bu sözleşmeye aykırı değil. Dijital Piyasalar Yasası ayrıca aracının, farklı fiyat verdin diye komisyonu yükseltmesini ya da ilanını geri plana atmasını yasaklıyor. Buna rağmen bağımsız otellerde aracı üzerinden gelen rezervasyon payı 2025'te yüzde 63,4'e çıktı. Kural değişti, alışkanlık değişmedi.
Avrupa Adalet Divanı · Dava C-264/23 · 19 Eylül 2024
Fiyat eşitliği maddesi artık kendiliğinden meşru sayılmıyor
Avrupa Birliği Adalet Divanı, C-264/23 sayılı kararında hem geniş hem dar fiyat eşitliği maddelerinin Avrupa'nın İşleyişine Dair Antlaşma'nın 101. maddesi kapsamında ayrıca değerlendirilmesi gerektiğine hükmetti. Bu maddeler eskiden rekabeti desteklediği varsayılan sözleşme hükümleri sayılıyordu. Karar bu varsayımı kaldırdı: her madde tek tek incelenecek.
Küçük otelci için bu kararın anlamı şu. Kendi sitende Booking'ten daha ucuz fiyat vermek Avrupa'da artık sözleşme ihlali sayılmıyor. Yıllarca bunu yapamıyordun, çünkü sözleşme yasaklıyordu ve yasağın meşru olduğu varsayılıyordu.
Bunun sayısal karşılığına bakalım. Yirmi odalı bir pansiyon ayda altmış rezervasyon alıyor, gecelik ortalama 1.500 lira, komisyon yüzde on sekiz olsun. Aracıya giden para ayda 16.200 lira. Bu rezervasyonların dörtte birini doğrudan kendine çekersen yılda 48 bin lira cebinde kalır. Doğrudan rezervasyon sayfasının maliyeti bunun bir ayı bile değil.
Not: karar Avrupa içindir. Türkiye'deki bir otelin Booking sözleşmesi hâlâ eşitlik şartı içerebilir, önce kendi sözleşmene bakman gerekiyor.
Irish Legal News · Aralık 2024
Booking, Avrupa'da bütün eşitlik şartlarını kaldırdı
Booking.com, Dijital Piyasalar Yasası'nın 5(3) maddesi uyarınca 2 Aralık 2024'te Avrupa Ekonomik Alanı'ndaki bütün fiyat eşitliği şartlarını kaldırdı. Yasa ayrıca aracının, işletme başka bir kanalda farklı fiyat verdiği için komisyonu yükseltmesini veya ilanını listeden çıkarmasını yasaklıyor. Buna karşın dar eşitlik, yani yalnız diğer aracılarda yayımlanan fiyatla eşleşme şartı, 2026'da birçok Booking ve Expedia sözleşmesinde varlığını sürdürüyor.
Aracılar fiyat eşitliğini sözleşmeden çıkardı ama sıralama algoritmasından çıkarmadı. Kendi sitende ucuz fiyat verirsen ceza almıyorsun, sadece listede aşağı düşüyorsun. Bu ikisi hukuken farklı, sonuç olarak benziyor.
Pratik yol ortada bir yerde. Aracıdaki fiyatını bozma, ama doğrudan gelene fiyat dışında bir şey ver: geç çıkış, kahvaltı, oda yükseltme, ikinci gecede indirim. Sözleşmeye takılmıyor, sıralamanı bozmuyor, müşteri de farkı görüyor.
Bunu yapabilmek için tek şart, doğrudan rezervasyon alabilen bir sayfan olması. Telefon numarası yetmez, gece yarısı arayan olmuyor.
Cloudbeds · 2026 State of Independent Hotels · 2026
Aracı payı düşmedi, yüzde 63,4'e çıktı
Cloudbeds'in 180 ülkeden 90 milyon rezervasyonu derlediği 2026 raporuna göre bağımsız otellerde aracı üzerinden gelen rezervasyonların payı 2025'te yüzde 63,4'e yükseldi. Kurallar otellerin lehine değişirken bağımlılık arttı.
Bu rakam ilk bakışta çelişkili görünüyor. Kural serbestleşti, bağımlılık arttı. Sebebi basit: kural değişince kimse otomatik olarak kendi kanalını kurmuyor. Aracı hazır, kurulu ve çalışıyor; kendi kanalın kurulmayı bekliyor.
İşin özeti şu. Serbestlik tek başına para kazandırmıyor, kullanılınca kazandırıyor. Yüzde 63,4 aynı zamanda şunu söylüyor: rakiplerinin çoğu da bu işi yapmadı. Yapan az olduğu için getirisi de yüksek.
Üç haber aynı şeyi söylüyor. Aracının seni bağlayan sözleşme maddesi Avrupa'da düştü, komisyonu cezaya çevirme yetkisi de alındı. Buna rağmen aracıdan gelen iş payı arttı, çünkü serbestliği kullanan az. Bugün yapılacak şey büyük bir proje değil. Kendi sitende çalışan bir rezervasyon ya da teklif formu, doğrudan gelene verilecek küçük bir ayrıcalık, bir de bunu müşteriye söyleyen tek cümle. Komisyonun tamamından kurtulmak diye bir şey yok, dörtte birini geri almak var.